{"id":166,"date":"2023-03-01T22:11:52","date_gmt":"2023-03-01T19:11:52","guid":{"rendered":"https:\/\/lev.com.tr\/?page_id=166"},"modified":"2023-03-01T22:11:52","modified_gmt":"2023-03-01T19:11:52","slug":"zemin-etudu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/lev.com.tr\/?page_id=166","title":{"rendered":"ZEM\u0130N ET\u00dcD\u00dc"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zemin Et\u00fcd\u00fc Nedir? Neden Yap\u0131l\u0131r?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zemin et\u00fcd\u00fc, sa\u011flam temeller \u00fczerinde y\u00fckselen bir bina i\u00e7in olmazsa olmaz bir uygulamad\u0131r. Bu sayede dayan\u0131kl\u0131 ve uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc yap\u0131lar\u0131n in\u015fa edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olur. Bu yaz\u0131da hem zemin et\u00fcd\u00fcne dair merak ettiklerinizin cevab\u0131n\u0131 bulacak, hem zemin et\u00fcd\u00fcn\u00fcn hangi ama\u00e7la yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenecek, hem de zemin gruplar\u0131, geoteknik rapor, s\u0131v\u0131la\u015fma ve kohezyon gibi \u00e7e\u015fitli teknik bilgilere sahip olacaks\u0131n\u0131z. T\u00fcm bu kavramlar\u0131n de\u011ferlendirilmesinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen deney ve uygulama s\u00fcreci de yine burada sizi bekleyen bilgiler aras\u0131nda bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n

1. Zemin Et\u00fcd\u00fc Nedir?\u200b<\/strong>
Zemin et\u00fcd\u00fc, yeralt\u0131 katmanlar\u0131n\u0131 inceleyen, hangi katman\u0131n hangi konumda bulundu\u011funu ve de \u00f6zelliklerini tespit eden bir uygulamad\u0131r. Ayn\u0131 zamanda bina in\u015fa etmenin \u00f6ncesinde s\u00f6z konusu in\u015fa alan\u0131n\u0131n detayl\u0131 bir analizi anlam\u0131na gelir. Bu analiz ile yeralt\u0131 katmanlar\u0131 incelenir, ne t\u00fcr jeolojik katmanlar olduklar\u0131na, hangi derinlik ve kal\u0131nl\u0131kta olduklar\u0131na bak\u0131l\u0131r ve kaya\u00e7lar\u0131n yo\u011funlu\u011fu, elektri\u011fe kar\u015f\u0131 \u00f6zdiren\u00e7leri ve yeralt\u0131 suyu derinli\u011fi gibi \u00e7e\u015fitli \u00f6zellikleri de incelenir. Yap\u0131lan i\u015flem zemin et\u00fcd\u00fc ya da geoteknik inceleme olarak ifade edilir.<\/p>\n\n\n\n

2. Zemin Et\u00fcd\u00fc Raporu\u200b | Zemin Et\u00fcd\u00fc Nedir?\u200b<\/strong>
Zemin et\u00fcd\u00fc raporu, yap\u0131lan incelemenin ard\u0131ndan elde edilen bilgilerin derlendi\u011fi, yorumland\u0131\u011f\u0131 ve raporla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 sonu\u00e7 belgesidir. Elde edilen rapor, binan\u0131n in\u015fa s\u00fcrecini belirleyecek temel hesaplamalar\u0131 i\u00e7erir. Raporun i\u00e7erdi\u011fi bilgiler ise genel \u00e7er\u00e7evede \u015funlar olacakt\u0131r;<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Yap\u0131 i\u00e7in hangi temel tipinin ve derinli\u011finin uygun oldu\u011fu<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Zeminin ta\u015f\u0131ma g\u00fcc\u00fc<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Yap\u0131n\u0131n ilerleyen d\u00f6nemde maruz kalaca\u011f\u0131 oturmalar\u0131n hesab\u0131<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Olas\u0131 \u015fi\u015fme, \u00e7\u00f6kme ve benzeri temel problemlerinin \u00f6nceden hesaplanmas\u0131<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Yeralt\u0131 sular\u0131n\u0131n tespit edilmesi ve mevsimlere g\u00f6re de\u011fi\u015fimi<\/p>\n\n\n\n

\u2013 \u0130stinat yap\u0131lar\u0131na etki edecek yanal bas\u0131n\u00e7lar\u0131n hesaplanmas\u0131<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Yerel zemin s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n tespit edilmesi<\/p>\n\n\n\n

3. Zemin Gruplar\u0131 Nelerdir?\u200b<\/strong>
Zemin gruplar\u0131 4 ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda incelenmektedir. Buna g\u00f6re A, B, C ve D grubu zemin ifadesi, belli \u00f6zelliklere i\u015faret edip, in\u015faat s\u00fcrecini de \u015fekillendirmektedir.<\/p>\n\n\n\n

A grubu zemin: Kayal\u0131k ya da \u00e7ok \u00e7ak\u0131ll\u0131 zemini ifade eder ve dayan\u0131m\u0131 olduk\u00e7a y\u00fcksektir.
B grubu zemin: Ayr\u0131\u015fm\u0131\u015f kaya\u00e7lar ve s\u0131k\u0131 kumdan olu\u015fan zemindir.
C grubu zemin: Orta s\u0131kl\u0131kta kum ve de\u011fi\u015fime u\u011fram\u0131\u015f olan ta\u015flar\u0131 i\u00e7eren zemin t\u00fcr\u00fcd\u00fcr.
D grubu zemin: Dolgu niteli\u011finde, \u00e7amur ve bal\u00e7\u0131k yap\u0131s\u0131ndaki zemindir.
Genel olarak zemin gruplar\u0131 bu \u015fekilde ifade edilse de ayn\u0131 zamanda kohezyon \u00f6zelliklerine g\u00f6re de zemin grupland\u0131rmas\u0131 yapmam\u0131z m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Buna g\u00f6re kohezyonu y\u00fcksek zemin t\u00fcrleri ile kohezyonsuz zemin t\u00fcrleri \u015feklinde iki grup olarak ele alabiliriz.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Silt ve kil, kohezyonun y\u00fcksek oldu\u011fu toprak t\u00fcrleridir ve kil suyun derinlere etki etmesini geciktirdi\u011fi gibi tutulan suyun at\u0131lmas\u0131n\u0131 da zorla\u015ft\u0131r\u0131r. Bu durumda bodrum katlar\u0131n nem ve rutubetten korumas\u0131 i\u00e7in ekstra \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131 gerekebilir.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Kum, \u00e7ak\u0131l ve kayal\u0131k gibi zeminler ise kohezyonsuz olarak ifade edilir ve bu t\u00fcr zeminler olas\u0131 \u00e7\u00f6kmeyi hemen ger\u00e7ekle\u015ftirirler. Suyu \u00e7abuk s\u0131zd\u0131r\u0131p, molek\u00fclleri i\u00e7erisine su almamalar\u0131 da yine zeminin genle\u015fme ve de\u011fi\u015fme gibi olas\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 minimuma indirir. Bodrum duvarlar\u0131n\u0131n yal\u0131t\u0131m\u0131na dair problemler ise \u00e7ok daha az g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

4. Geoteknik Rapor<\/strong>
Geoteknik rapor, zemin et\u00fcd\u00fc raporu i\u00e7in veri sunar. \u00c7al\u0131\u015fma alan\u0131ndaki zeminin yap\u0131s\u0131, \u00e7evre ko\u015fullar\u0131, b\u00f6lgenin deprem s\u0131n\u0131f\u0131, in\u015fa edilecek olan yap\u0131n\u0131n \u00f6zellikleri, olas\u0131 t\u00fcm sorunlar\u0131n risk analizi ve benzeri konular\u0131 kapsar.<\/p>\n\n\n\n

5. Zemin Tespit Tutana\u011f\u0131 Nedir?<\/strong>
Zemin tespit tutana\u011f\u0131, kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nacak ka\u00e7ak yap\u0131n\u0131n, mimari projeye uygun oldu\u011funu beyan eden evrakt\u0131r. Yetkilendirilmi\u015f b\u00fcrolar (L\u0130HKAB) ya da \u00d6zel Harita M\u00fchendislik B\u00fcrolar\u0131 Yap\u0131 Kay\u0131t Belgesi beyan\u0131nda mimari projeye uygulu\u011fu g\u00f6steren zemin tespit tutana\u011f\u0131n\u0131 haz\u0131rlarlar ve Kadastro M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerine teslim ederler. Bu belgede bulunan temel bilgiler ise \u015funlard\u0131r;<\/p>\n\n\n\n

Ta\u015f\u0131nmaza ait pafta, ada, parsel bilgileri,
Ta\u015f\u0131nmaza ait maliklerin bilgileri,
Harita m\u00fchendisleri taraf\u0131ndan haz\u0131rlanm\u0131\u015f olan kroki,
Zemin tespit tutana\u011f\u0131n\u0131 inceleyecek olan kuruma ait onay mercilerinin isimleri<\/p>\n\n\n\n

6. S\u0131v\u0131la\u015fma Nedir? \u00d6nlemi Nas\u0131l Al\u0131n\u0131r?<\/strong>
S\u0131v\u0131la\u015fma teknik bir terim olarak ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, deprem ve benzeri olaylar ile topra\u011f\u0131n su miktar\u0131n\u0131n artmas\u0131 ve buna ba\u011fl\u0131 olarak da topra\u011f\u0131n ak\u0131\u015fkanl\u0131k kazanmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Zeminin ak\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n artmas\u0131 ise mukavemetin azalmas\u0131na sebep olur. \u00d6rne\u011fin; ince taneli kumdan olu\u015fan bir zemin, normal \u015fartlarda hareketsiz olmas\u0131na kar\u015f\u0131n, deprem gibi tetikleyiciler ile kat\u0131 maddelerin dibe \u00e7\u00f6kmesine ba\u011fl\u0131 olarak zemine yak\u0131n yerlerde su birikmesi ile s\u0131v\u0131la\u015fma ya\u015fayabilir. Bu durumda ise toprak binan\u0131n statik y\u00fcklerini ta\u015f\u0131yamaz hale gelebilir.<\/p>\n\n\n\n

Zemin et\u00fcd\u00fc ile elde edilebilecek b\u00f6yle bir risk fakt\u00f6r\u00fcne kar\u015f\u0131 \u00f6nlem al\u0131nmas\u0131 son derece \u00f6nemlidir. S\u0131v\u0131la\u015fmaya kar\u015f\u0131 al\u0131nabilecek \u00f6nlemler ise farkl\u0131la\u015fabilir. Her \u015feyden \u00f6nce, hen\u00fcz projelendirme a\u015famas\u0131ndayken s\u0131v\u0131la\u015fma riski analiz edilmelidir. B\u00f6yle bir riskin olmas\u0131 durumunda, yap\u0131 temeli at\u0131lmadan \u00f6nce \u00e7imentolu malzemeler ile s\u0131v\u0131la\u015fmaya kar\u015f\u0131 \u00f6nlem al\u0131nabilir. Maliyeti y\u00fcksek bir \u00f6nlem olmas\u0131na kar\u015f\u0131n etkilidir. Di\u011fer taraftan zemin s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131rma teknikleri kullan\u0131labilir ve drenaj tekni\u011fi ile s\u0131v\u0131la\u015fman\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilebilir.<\/p>\n\n\n\n

7. Konsolidasyon<\/strong>
Konsolidasyon, basit bir ifade ile zaman fakt\u00f6r\u00fcne ba\u011fl\u0131 olarak zemin bo\u015fluklar\u0131ndaki suyun, y\u00fck alt\u0131nda d\u0131\u015far\u0131 at\u0131lma i\u015flemidir. Konsolidasyon s\u00fcresi ise hem zeminin yap\u0131s\u0131na g\u00f6re hem de toprak tipine g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterebilir. \u0130nce taneli topraklarda genellikle konsolidasyon ger\u00e7ekle\u015fmekle birlikte s\u00fcresi belirsiz olmaktad\u0131r. \u0130ri taneli topraklarda ise konsolidasyon m\u00fcmk\u00fcn olmakla birlikte ince taneli topraklara oranla \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Doygun killerde ise olduk\u00e7a yava\u015f bir konsolidasyon s\u00f6z konusu olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

8. Zemin Kesme Direnci Nedir?<\/strong>
Zeminin kesme direnci, deprem gibi etkenlere kar\u015f\u0131 tepkisini tespit etmeyi sa\u011flar. \u015e\u00f6yle ki; baz\u0131 zeminler esnek yap\u0131dad\u0131r ve deprem s\u0131ras\u0131nda esner ama \u015fekil de\u011fi\u015ftirmez. Baz\u0131 seminler ise hi\u00e7 esnemez ve bu durumda do\u011frudan \u015fekil de\u011fi\u015ftirir. Dolay\u0131s\u0131yla da binada ciddi hasara yol a\u00e7ar. Zeminin esneklik oran\u0131n\u0131n tespit edilmesi ise kesme mod\u00fcl\u00fc yani kesme direnci ile m\u00fcmk\u00fcn olur. Bir zeminin kesme mod\u00fcl\u00fc ne kadar b\u00fcy\u00fckse, kesme direnci de o kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Yani zemin deprem dalgalar\u0131na diren\u00e7 g\u00f6sterir, esner ve par\u00e7alanmaz. Kesme direncinin d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ise esnemenin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve depreme dayan\u0131ks\u0131z oldu\u011funu g\u00f6sterir.<\/p>\n\n\n\n

9. Pekle\u015ftirme<\/strong>
Pekle\u015ftirme, genel anlamda sa\u011flamla\u015ft\u0131rma demektir. Bina in\u015fa etmenin ilk a\u015famas\u0131 zeminin haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r ve kaz\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, zeminin sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 yani pekle\u015ftirme gereklidir. Bunun i\u00e7in yap\u0131labilecek uygulamalar ise ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 sistemlerin do\u011fru bir \u015fekilde konumland\u0131r\u0131lmas\u0131, y\u00fck a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n do\u011fru bir hesaplama ile e\u015fit \u015fekilde da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131 ve zeminin kurallara uygun \u015fekilde haz\u0131rlanmas\u0131 olabilir.<\/p>\n\n\n\n

10. Kohezyon<\/strong>
Kohezyon, in\u015faat alan\u0131ndaki kimya olay\u0131d\u0131r. Kohezyon asl\u0131nda bir kuvvettir. Bu kuvvet, ayn\u0131 cinsteki molek\u00fcllerin birbirini \u00e7ekme kuvveti olarak ifade edilebilir. \u00d6rne\u011fin; killi topraklar kohezif olarak ifade edilir ve bu toprak yap\u0131s\u0131ndaki benzer par\u00e7ac\u0131klar\u0131 bir arada tutma kuvveti kohezyon olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Kohezyon, makaslama ad\u0131 verilen deney ile tespit edilebilir ve buna g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fct\u00fclebilir. Zemin et\u00fcd\u00fc kapsam\u0131nda \u00f6nemli bir kavram olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan Kohezyon, \u00f6zellikle killi topraklar ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olundu\u011funda dikkatle de\u011ferlendirilmelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc kohezyon, zeminin sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 ile do\u011frudan ili\u015fkisi olan bir kavramd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

11. Reglaj<\/strong>
Zemin et\u00fcd\u00fc kapsam\u0131nda kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan bir di\u011fer kavram Reglaj\u2019d\u0131r. Reglaj, tesviye ve fini\u015fleme olarak ifade edilir. Yarma ya da dolgu i\u015flemleri sonras\u0131 p\u00fcr\u00fczl\u00fc hale gelen arazinin kaz\u0131 ve dolgu uygulamalar\u0131 ile istenilen e\u011fime sahip, p\u00fcr\u00fczs\u00fcz bir hal almas\u0131d\u0131r. Bu i\u015flem, in\u015faat alanlar\u0131nda d\u00fczenli hatlara sahip zeminin elde edilmesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lar ve istenilen e\u011fime ula\u015f\u0131lmas\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn olur. Karayollar\u0131 kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen reglaj \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ise kazalar\u0131n ciddi oranda azalmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. S\u00fcr\u00fc\u015f\u00fc kolayla\u015ft\u0131ran e\u011fim ve engebesiz yollar bu \u00e7al\u0131\u015fma ile yakalanmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zemin Et\u00fcd\u00fc Nedir? Neden Yap\u0131l\u0131r? Zemin et\u00fcd\u00fc, sa\u011flam temeller \u00fczerinde y\u00fckselen bir bina i\u00e7in olmazsa olmaz bir uygulamad\u0131r. Bu sayede dayan\u0131kl\u0131 ve uzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc yap\u0131lar\u0131n in\u015fa edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olur. Bu yaz\u0131da hem zemin et\u00fcd\u00fcne dair merak ettiklerinizin cevab\u0131n\u0131 bulacak, hem zemin et\u00fcd\u00fcn\u00fcn hangi ama\u00e7la yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenecek, hem de zemin gruplar\u0131, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/166"}],"collection":[{"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=166"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/166\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":168,"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/166\/revisions\/168"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lev.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=166"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}